برخى اعضاى مشرانوجرگه ميگويند که بايد يک جرگۀ عنعنوى براى حل مشکلات موجوده ايجاد گردد؛ اما شمارى از آنها داير شدن همچو جرگه را خلاف قانون ميدانند.

چندى قبل رييس جمهور کرزى گفته بود که خواهان نظر مردم، از راه جرگه در مورد قرارداد امنيتى ميان افغانستان و امريکا است.

اما با اين نظر وى، شمارى از اعضاى ولسى جرگه و احزاب سياسى مخالفت کرده بودند و مى گفتند که بدون لويه جرگه، جرگۀ ديگرى در قانون ذکر نشده است و همچو جرگه ها شکل قانونى ندارند.

لويه جرگه در مادۀ ١١٠ قانون اساسى، مظهر بزرگ ارادۀ مردم افغانستان گفته شده است؛ در اين ماده افزوده شده که لويه جرگه، از اعضاى شوراى ملى و از رؤساى جرگه هاى ولايات و ولسوالى ها تشکيل ميشود.

به اساس اين ماده؛ وزرا، اعضا و رييس ستره محکمه نيز ميتوانند بدون اينکه حق راى دهى را داشته باشند، در مجالس لويه جرگه اشتراک کنند.

اين درحالى است که انتخابات شوراهاى ولسوالى ها در افغانستان برگزار نشده و حالا اين شوراها وجود ندارند و از همين دليل، لويه جرگه برگزار شده نمى تواند.

اما گل احمد اعظمى مردم ولايت فراه در مشرانوجرگه، روزسه شنبه در مجلس عمومى مشرانوجرگه گفت که امکان دارد جرگۀ عنعنوى براى حل مشکلات داير گردد.

وى افزود که در گذشته ها نيز جرگه هاى عنعنوى، به هدف حل مشکلات افغانستان داير مى گرديد و حالا نيز اين کار ممکن است.

وى افزود: "حالات ما با گذشت هر روز خراب ميشود و اگر در اين جرگه، در مورد تامين امنيت و منافع ملى افغانستان صحبت شود، نتيجۀ بسيار خوب را در پى خواهد داشت."

وى تاکيد کرد که سند امنيتى ميان افغانستان و امريکا، بايد به هدف تامين منافع ملى و تامين امنيت افغانستان امضا شود.

حکومت افغانستان بعد از آن مذاکرات خود در مورد سند امنيتى با امريکا را به تعويق انداخت که ماه گذشته دفتر طالبان در قطر گشايش يافت و حکومت افغانستان گفت که اين دفتر، خلاف موافقه هايى که ميان افغانستان و امريکا صورت گرفته بود، ميباشد.

محمد امين حميدى نمايندۀ غزنى در مشرانوجرگه نيز گفت: "افغانستان تنها به کابل خلاصه نمى شود، حالات امنيتى در سراسر کشور خراب شده است، بايد جرگۀ عنعنوى براى حل اين مشکلات داير شود."

فريده کوچى نمايندۀ کوچى ها در اين جرگه گفت: "مه اى جرگه را که رييس جمهور داير ميکنه، منظور ميکنم؛ همه مردم شوراى ولايتى، شوراى ولسوالى، شوراى شاروالى و شوراى قريه جات بايد خواسته شوند تا جرگۀ خوب داير گردد؛ مه اين جرگۀ عنعنوى را تاييد ميکنم، قبول ميکنم؛ مه بطور آشکار ميگويم که مه اين سخن را منظور ميکنم."

اما شمار ديگرى از اعضا، با اين نظر مخالفت کردند.

عبدالوهاب عرفان نمايندۀ تخار در مشرانوجرگه گفت که کدام کلمه اى در مورد جرگۀ عنعنوى در قانون اساسى ذکر نشده است و داير شدن همچو جرگه، در مغايرت با قانون قرار دارد.

وى افزود: "داير شدن جرگۀ عنعنوى در موجوديت شوراى ملى، يک عمل خلاف ارادۀ مردم و قانون است."

به گفتۀ وى، اگر حکومت ميخواهد که نظر مردم را در مورد سند استراتيژيک ميان افغانستان و امريکا بگيرد، بايد با شوراى ملى مشوره کند.

شمارى از اعضاى ديگر مشرانوجرگه نيز نظريات مشابه داشتند.

محمد عالم ايزديار معاون اول مشرانوجرگه که رياست جلسۀ امروزى را به عهده داشت، گفت که حالات داير شدن لويه جرگه، در قانون اساسى واضح است.

ايزديار افزود: "به قانون بايد احترام گذاشته شود، بايد جرگه هايى را داير نکنيم که مشکلات را افزايش دهد."

روز گذشته، برخى اعضاى ولسى جرگه نيز گفته بودند که حکومت ميخواهد جرگۀ عنعنوى را براى دوام خود و تعديل قانون اساسى، داير نمايد.

اما دفتر مطبوعاتى رييس جمهور گفته بود که همه نگرانى ها در مورد ادامۀ حکومت بى اساس اند؛ بخاطريکه رييس جمهور هميشه بر برگزارى انتخابات تاکيد کرده است.(پژواک)