آرامش درونی، حس خوشایندی که از حدود نیم قرن پیش بدینسو برای شهروندان افغانستان به یک رویای شیرین مبدل شده است. بیش از چهاردهه است که خورشید در سرزمین افغانستان هم‌زمان با سقوط سنگرهای جنگ طلوع می‌کند و با صدای شلیک گلوله‌ها و انفجار انتحاری‌ها به سوی مغرب می‌شتابد و چون ناله‌ سرهای تنیده از تن، خاموش می‌‎شود. پیامد این روزگار بدی، میلیون‌ها کشته، معیوب و معلول؛ بیش از سه میلیون معتاد؛ بیش از هفت میلیون مهاجر و بیش از 54 درصد زندگی زیر خط فقر است.
گویا کارگزاران این سناریوی جنگ و ناامنی افغانستان فرجامی نیز در نظر نگرفته‌اند. این‌روزها که خبرهای صلح سیاسی با گروه طالبان سرخط خبرها شده، اما بسیاری‌ها به این نظر اند که در برنامه‌های دولت باید صلح اجتماعی در اولویت باشد نه یک توافق سیاسی با یک گروه درگیر جنگ.
دو ماه قبل، گفت‌وگویی داشتم با حبیبه سرابی، معاون شورای عالی صلح؛ او گفت که این شورا برنامه مادران صلح را راه‌اندازی کرده‌ است تا زنان بتوانند صلح اجتماعی را تأمین کنند زیرا زنان و کودکان اصلی‌ترین قربانیان جنگ اند. همین‌‎گونه، پلوشه حسن، رئیس موسسه توانمندسازی زنان(اویک) و فعال حقوق زن نیز در گفت‌وگویی با من گفت که پیش‌نیاز تأمین صلح سیاسی و پایدار، صلح اجتماعی است که برای تأمین صلح اجتماعی زنان می‌توانند نقش مؤثرتری داشته باشند.
حالا، خانم فخریه ممتاز در شهر کابل برای زنان مرکز رفاهی را ایجاد کرده تا ابتدا افراد به آرامش درونی برسند و سپس به تأمین صلح اجتماعی باورمند شوند. او باورمند است که تنها راه تأمین صلح اجتماعی، رسیدن به آرامش درونی است.
فخریه ممتاز «مرکز رفاهی بانوان ممتاز» را در سال 2016  میلادی ایجاد کرده که تاکنون تنها مرکز رسمی تمرین و آموزش «یوگا» در افغانستان است. این اولین مرکزی است که به صورت رسمی فعالیت دارد و روزانه حدود 40 زن در آن‌جا به تمرین و آموزش یوگا می‌پردازند.
خانم ممتاز می‌گوید این مرکز اکنون به یک کمپلکس رفاهی تبدیل شده و خدمات هنرهای رزمی زومبا، جودو، کاراته را نیز ارائه می‌کند. اما محور کار این مرکز تمرین و آموزش یوگا است.
فخریه می‌گوید او از کودکی حرکات یوگا را انجام می‌داده و سال‌ها این فورمول‌ها را کار کرده و گسترش داده است بدون آن‌که بداند اسم این حرکات چه است و به لحاظ علمی چه کاربردی دارد: «من اصلاً فکر می‌کنم با یوگا تولد شده‌ام. یادم نیست که چه زمان تمرین یوگا را شروع کردم ولی از بچه‌گی حرکاتی را انجام می‌دادم که عین حرکات یوگا است. من به صورت منظم این حرکات را تمرین می‌کردم و هیجان خانواده باعث می‌شد که بیشتر به این کار تشویق شوم. حرکات من بیشتر تصوری بود و از این تصورات خودم حرکات جدیدی را یاد می‌گرفتم ولی بعدها که شبکه‌های تلویزیونی جاپانی را تماشا می‌کردم دریافتم که حرکات من حرکات یوگا بوده.»
سال‌های جنگ و روزگار بدی باعث می‌شود تا خانواده فخریه مثل میلیون‌ها افغانستانی دیگر مجبور به مهاجرت شود. در سال 1996 میلادی، آن‌روزها که امارت طالبان تمام حقوق و آزادی‌های زنان را سلب کرده بود و دختران حق آموزش و ورزش نداشتند، فخریه با خانواده‌اش به پاکستان مهاجر می‌شود. او می‌گوید در پاکستان به تحصیل علم طب پرداخته و این باعث شده است تا به یوگا از دریچه علم اناتومی و فزیولوژی نیز نظراندازد.
فخریه می‌گوید: «اگرچند از کوچکی حرکات یوگا را تمرین می‌کردم ولی دوازده سال قبل با یوگا آشنا شدم. وقتی در پشاور پاکستان در رشته طب آموزش دیدم دیگر به یوگا از دید علمی و طبی می‌نگرم. این‌که حرکات یوگا چه تأثیری بر اناتومی و سیستم‌های بدن دارد. حدود ده سال است که در این بخش تحقیق و مطالعه کرده‌ام و یوگا را به صورت تخصصی کار می‌کنم. یوگا برای درد مفاصل و ستون فقرات درمان خوبیست، سیستم‌های بدن را فعال نگه می‌دارد و در فعالیت حافظه بسیار مؤثر است.»
با این‌همه، خانم ممتاز می‌گوید که اساسی‌ترین کاربرد یوگا سلامت و آرامش درونی‌ست: «یوگا نه تنها در تنظیم و فعالیت سیستم‌های بدن مفید است بلکه انسان را به آرامش می‌رساند. این روزها که جنگ و ناامنی و مشکلات موجود در جامعه سبب شده است افغان‌ها پرخاشگر باشند، حرکات یوگا یکی از راهکارهایی است که افراد را به آرامش درونی می‌رساند و حتا سبب بردباری سیاسی می‌شود.»
اما همگانی‌سازی یوگا در افغانستان به این راحتی‌ها نیست. خانم ممتاز کارش را در سال 2015 میلادی از فتنس‌ کلپ‌های زنانه آغاز کرده و حدود دو سال است که به صورت رسمی و مستقل کار می‌کند. آن‌چه به عنوان مانع ویا چالش فراروی یوگا در افغانستان شمرده می‌شود عدم حمایت دولت و فضای بسته اجتماعی است.
خانم ممتاز می‌گوید: «از فدراسیون درخواست کردیم که یوگا را به عنوان یک رشته هنر و ورزش جداگانه ثبت کند و فدراسیون ملی یوگا را ایجاد کند، اما جواب رد دادند و گفتند که یوگا باید تحت چتر فتنس فعالیت کند؛ در حالی که یوگا با فتنس هیچ ربطی بهم ندارد.»
هرچند امروز در 173 کشور دنیا یوگا به صورت رسمی تمرین و آموزش داده می‌‎شود؛ اما در افغانستان واکنش‌ها به فعالیت ممتاز یوگا سنتر هرچند در حد تهدید و خشونت فیزیکی نبوده ولی در شبکه‌های مجازی این بوده که «آئین بودایی را در کشور اسلامی ترویج می‌کنید.» ولی خانم ممتاز می‌گوید که این واکنش‌ها اگر جدی مطرح شود فقط برخورد سیاسی شمرده می‌شود و بس؛ زیرا بسیاری از ورزش‌ها و هنرها منشأ دینی دارد.
در همین حال، خانم ممتاز می‌گوید: «افراد زیادی هستند که یوگا بلدند و به صورت حرفه‌ای می‌دانند ولی از آن‌جا که امکان فعالیت به صورت آزاد و رسمی سخت است و از بازخورد جامعه هراس دارند این رشته هنر و ورزش که بنیاد علمی هم دارد در حاشیه مانده است. از همین رو برای ترویج و گسترش یوگا در کشور تلاش می‌کنیم و امیدواریم بتوانیم شعبه‌های بیشتری برای بانوان در شهر کابل و دیگر نقاط افغانستان ایجاد کنیم و کسان دیگری هم برای آقایان چنین مراکزی را ایجاد کنند تا از هر طریقی برای آرامش جامعه کار شود.»
ممتاز یوگا سنتر تاکنون تورهای یوگا در داخل کشور نیز برگزار کرده است که اولین تور آن از باغ‌های ولسوالی پغمان ولایت کابل آغاز شد و قرار است ممتاز یوگا سنتر تورهای بین‌المللی را نیز داشته باشد. فخریه می‌گوید: «امیدواریم نهادهای ملی و بین‌المللی با ما همکاری کنند تا این تورها را نه تنها به هند، خاستگاه یوگا بلکه به کشورهای منطقه که با ما خصومت دارند برویم. می‌خواهیم این پیام را برسانیم که نشستن و رسیدن به یک لحظه آرامش اساسی‌ترین نیاز ما برای فراغت از همه دغدغه‌ها و ناآرامی‌هایی است که برای ما ایجاد شده.»
فخریه ممتاز اکنون در خانواده خود برای فرزندانش نیز کلاس یوگا و دیگر هنرهای رزمی تنظیم کرده است و می‌گوید شوهرش نیز به یوگا باور دارد ولی به خاطر علاقه‌اش فتنس کار می‌کند؛ اما آرامش در درون خانواده‌اش حاکم است و برای ترویج فرهنگ یوگا تلاش می‌کند. شوهر فخریه نیز یک مرکز ارائه خدمات انترنتی(Web Solution) به نام «ممتاز هاست» را به پیش می‌برد.
خانم ممتاز و همکارانش در مرکز رفاهی بانوان ممتاز به تاز‌گی یک طرح پیشنهادی برای ساختن یک نرم‌افزار آموزش یوگا را آماده کرده و به رقابت بین‌المللی GIST فرستاده است. طرح این مرکز برای نرم‌افزار آموزش یوگا از میان 500 طرح از سراسر جهان در میان 80 طرح برتر جاگرفته و اکنون در مرحله نیمه نهایی راه یافته است.
اگر این طرح در دور نهایی راه یابد و موفق شود این اپلیکیشن ساخته خواهد شد. آن‌گاه بانوان از هر نقطه افغانستان می‌توانند به صورت آنلاین آموزش یوگا ببینند. این برنامه رقابتی، همه‌ساله از سوی وزارت خارجه امریکا و شرکت‌های مایکروسافت و آمازون برای کشورهای در حال توسعه در صفحه انترنتی «GIST » با عنوان رقابت‌های جهانی علمی-فناوری راه‌اندازی می‌شود.