صاحب امتیاز: محمد رضا هویدا

مدیر مسوول: محمد هدایت

سر دبیر: حفیظ الله زکی

سه شنبه ۲۸ میزان ۱۴۰۵

دانلود صفحات امروز روزنامه: 1 2 3 4 5 6 7 8

چرا جوان کشمیری هند و پاکستان را در آستانه جنگ قرار داد؟

چرا جوان کشمیری هند و پاکستان را در آستانه جنگ قرار داد؟ منبع: نیویورک تایمز نویسنده: بشارات پیر برگردان: خیرمحمد مقدسی

طی چند دهه گذشته در مورد درگیری‌ها و منازعه در کشمیر در گزارش‌های خبری و گفت‌وگوهای سیاسی به عنوان منازعه کم اهمیت اشاره شده است. اما برای آن عده‌ای از ما که این منطقه را خانه خود می‌دانیم، درگیری در کشمیر به معنی زندگی با درد دایمی، ناامیدی، خشم و آینده تاریک و نامعلوم است.
بعد از تقسیم شدن هند در سال 1947 میلادی نارضایتی و منازعه بر سر کشمیر آغاز شد. هند و پاکستان بخشی از کشمیر را تحت سلطه خود دارد اما این دو کشور ادعای حاکمیت بر کل منطقه را دارد و سه بار بر سر منازعه کشمیر وارد جنگ شده اند.
هند با زندانی کردن رهبران منتخب کشمیر و انتصاب رهبران دست نشانده در کشمیر، خود مختاری منطقه تحت کنترولش را به رسمیت نشناخت. ساکنان کشمیر پس از انتخابات محلی تقلب‌آمیز در سال  1987 میلادی خواهان تجزیه طلبی شد و به حمایت پاکستان دست به قیام مسلحانه علیه هند زدند.
هند تعداد سربازانش را در کشمیر به نیم میلیون تن رساند که با افزایش حضور نظامی هند در کشمیر در اواسط دهه‌ 1990 میلادی شبه‌ نظامیان اسلام‌گرا از پاکستان فرمان شورش صادر کردند. نیم میلیون سرباز هندی در کشمیر هنوز باقی مانده است. کشمیری‌ها در برابر اشغال نظامی دست به اعتراضات مسالمت‌آمیز و حتی مسلحانه زدند.
هند و پاکستان یکدیگر را متهم می‌کنند و هریک تلاش دارد که خود را بهتر از دیگری نشان بدهد اما در ویرانی کشمیر و تباهی زندگی چند نسل از کشمیری‌ها، هر دو کشور شریک اند. از چند سال گذشته به این طرف وقتی در مورد کشمیر فکر می‌کنم مردن نامرئی ساکنان این منطقه را به یاد می‌آورم و به این فکر می‌کنم که مرگ هر فرد چاقویی‌ست بر یک بدن خون‌آلود دیگر. از دو هفته‌ گذشته به این سو همواره فکرم درگیر این مسایل بوده است.
در ۱۴ فبروری بر اثر یک حمله انتحاری در میان کاروان نیروهای نظامی هند در کشمیر 40 تن از سربازان هندی کشته شدند. بمب‌گذار جوانی از کشمیر بود که به یک گروه تروریستی در پاکستان پیوسته بود.
پس از این حمله، شبکه‌های تلویزیونی ناسیونالیست هندی و رسانه‌های اجتماعی این کشور فریاد انتقام سر دادند. در سراسر هند اعتراض علیه کشمیری‌ها به راه افتاد و دانشجویان کشمیری نیز مورد حمله‌ مردم قرار گرفتند یک روزنامه نگار کشمیری که همراه با خانم و فرزندش در هند بود و نزدیک به 25 سال در این کشور کار کرده بود خانه اش از طرف مردم مورد حمله قرار گرفت. او در آن زمان مصروف نوشتن مقاله اش بود که در پیامی به من نوشته بود: «فکر کردم که این آخرین ستونی است که می‌نویسم.» اما همسایگانش به کمک او شتافته و او را از دست معترضین نجات داده بود.
نرندرا مودی، نخست‌ وزیر هند، همانطوری که همه سیاست‌مداران عادت دارند تا از فرصت استفاده کنند از موج ناسیونالیستی که در هند به وجود آمده بود تلاش کرد تا به نفع خودش در انتخابات آینده هند که تا یک ماه دیگر برگزار می‌شود استفاده کند. او به هندی‌‎ها قول داد که انتقام این حمله را بگیرد. همزمان با آن هند حملات هوایی را بالای اردوگاه‌های شبه‌نظامی در منطقه بالاکوت در شمال‌غرب پاکستان انجام داد. پس از سال ۱۹۷۱ میلادی این اولین باری بود که جنگنده‌های هندی از مرز پاکستان عبور کرده بود.
دیپلمات‌های ارشد هند از حملات هوایی در خاک پاکستان استقبال کردند و آن را حملات پیش‌گیرانه دانستند. رسانه‌های خبری نیز از قول منابع رسمی گزارش دادند که در این حملات بیش از ۳۰۰ شبه‌نظامی کشته شده است. اما آقای مودی آن طوری که انتظار داشت نقشه اش عملی نشد. بر اساس گزارش‌ها جنگنده‌های هندی به جز چند درخت و یک مزرعه چیز دیگری را هدف قرار نداده بودند. اما صبح روز بعد، جنگنده‌های پاکستانی چند بمب را در داخل قلمرو تحت کنترل هند پرتاب کردند که خسارتی در پی نداشت. نیروهای هوایی پاکستان با این کار تلاش کردند تا غرور ملی پاکستان را برگرداند و اراده‌ پاکستان را برای رویارویی با هند به نمایش بگذارند.
بر اثر درگیری میان جت‌های جنگی پاکستان و هند یک جنگنده‌ی هندی در خاک پاکستان سقوط کرد و خلبان آن توسط نیروهای پاکستانی اسیر شد. به نظر می‌رسید که دست‌گیری این خلبان هندی توسط نیروهای پاکستانی سروصدای آقای مودی را کاهش داد. او و همکارانش مدتی را در سکوت سپری کردند. عمران خان نخست‌وزیر پاکستان به هدف برقراری صلح بین دو کشور اعلام کرد که خلبان هندی را آزاد می‌کند. اما آقای مودی گفت تا زمانی که پاکستان اقدامات بیشتری را علیه گروه‌های تروریستی مستقر در این کشور روی دست نگیرد با پاکستان وارد گفت‌وگو نمی‌شود.
وارتامان، خلبان هندی از قید نیروهای پاکستان آزاد شد و به خانه بازگشت. اما نگرانی‌‌ها در مورد اقدام بعدی آقای مودی هنوز وجود دارد، زیرا ناسیونالیست‌های رادیکال هندی دست از جنگ‌طلبی و شعارها علیه پاکستان بر نداشته است. شبکه‌‌های اجتماعی هند ویدیوهایی را نشان می‌دهد که تانک‌ها و وسایل نقلیه‌ نظامی هند در حال حرکت به سمت مرز پاکستان است.
آقای مودی گفته بود که حملات هوایی بر پاکستان تنها یک تذکر بود. او گفت: «عملیات قبلی ما یک تمرین بود و اکنون باید عملیات واقعی انجام شود.» این گفته‌های آقای مودی بیانگر یک فاجعه دیگر است.
تا زمانی که اختلاف طولانی مدت بر سر کشمیر حل نشود فریاد انتقام، جنگ و تنش نظامی دست از سر هند، پاکستان و در قلمرو وسیع‌تر جهان بر نخواهد داشت. با اعزام چندین هزار سرباز هندی به کشمیر، وحشت در این منطقه افزایش یافته و صدها نفر در اثر درگیری‌ها دستگیر شده اند.
اما سوال اساسی این است که چه چیزی باعث شد تا عادل احمد‌ دار، مرد جوان کشمیری خود را در میان کاروان نظامی هند انتحار کند و پاکستان و هند را در آستانه جنگ تمام عیار قرار بدهد. با وجودی که آخرین انتحاری در کشمیر 19 سال پیش اتفاق افتاده بود.
جیش محمد گروه تروریستی در پاکستان که عقب این حمله انتحاری قرار داشت از این مرد جوان به عنوان انتحاری در این حمله استفاده کرد. خشونت‌های ساختاری و سرکوب سیاسی در کشمیر در تبدیل ‌شدن عادل احمد دار به یک سلاح مرگ‌بار، نقش بارزی داشته است.
عادل احمد دار پس از اخراج از مکتب در روستای کوچکی در کشمیر برای حمایت از خانواده‌اش در کارخانه چوب‌بُری همسایه‌اش کار می‌کرد. پدرش به خبرنگاران گفته است که عادل احمد دار همواره در مورد روزی سخن می گفت که در آن گروهی از سربازان پولیس او را در راه برگشت از مکتب متوقف کرده و مجبور کرده بود موتر پولیس‌ را دور بزند.
عادل احمد دار در جریان اعتراضات سال ۲۰۱۶ میلادی در کشمیر، هنگامی که نیروهای نظامی هند حدود صد تن از معترضان را به قتل رساندند و صدها نفر دیگر را کور کردند، در پایش گلوله خورد. خانواده‌ وی به خبرنگاران گفته‌ است پس از این‌ که او در ماه مارچ ۲۰۱۸ میلادی به شبه‌نظامیان پیوست، سربازان هندی به خانه‌ آن‌ها حمله کرده و خانه شان را آتش زدند.