صاحب امتیاز: محمد رضا هویدا

مدیر مسوول: محمد هدایت

سر دبیر: حفیظ الله زکی

دوشنبه ۲ دلو ۱۳۹۶

دانلود صفحات امروز روزنامه: 1 2 3 4 5 6 7 8

تجليل از شب يلدا کمرنگ شده است

تجليل از شب يلدا کمرنگ شده است

«يلدا»؛ آخرين شب ماه قوس و درازترين شب سال است، که مردم در گذشته ها آنرا با شکوه تجليل ميکردند؛ اما اين رسم اکنون کمی رنگ باخته است.درين شب طولانى که به آن (شب چله) نيز اطلاق ميشود، فصل خزان پايان مى يابد و جايش را به فصل زمستان ميگذارد. شب يلدا درفرهنگ آریای کهن، جایگاه خاص و در فرهنگ افغانی با مفاهیم چندگانه تعبیر شده است و برخی آن را ستیز ظلمت با نور میدانند.

آریائیان قدیم، از این شب به عنوان شب تولد خورشید تجليل می كردند؛ شبی که صبح آن نخستین روز زمستان و با آغاز فردای اين شب، طول روز افزايش يافته و از طول شب كاسته می شود.   

در بعضى روایات آمده است که مردم با بیدار ماندن، طلوع خورشید و سپیده دم را انتظار می کشيدند تا خود، شاهد دمیدن خورشید باشند.دراین شب، اعضای خانواده ها و نزدیکان شان گردهم آمده و شادمانى ميکردند، دسترخوان شان را با انواع مختلف خوراکه و شیرینی، تزئین نموده و تمام شب را با خواندن اشعار، قصه خوانی، گرفتن فال حافظ و خواندن شاهنامه صبح میکردند.مردم، ميوه هاى تابستانى بخصوص تربوز و خربوزه را درين شب آورده و آنرا تناول مينمودند.هرچند در گذشته ها دراین شب، مردم بعضى ساحات به ویژه کابل، بلخ و هرات برای آن جشن بزرگی برپا می کردند؛ اما اکنون آن وضعيت وجود ندارد.اما اين شب در شهر مزارشريف ولايت بلخ، امسال نسبت به سالهاى گذشته، به شکل باشکوهى تجليل خواهد شد.صالح محمد خليق رييس اطلاعات و فرهنگ بلخ، به آژانس خبرى پژواک گفت که امسال، شب يلدا در يک هوتل در شهر مزار شريف با شرکت فرهنگيان و شعرا تجليل ميشود.

وى افزود که اين برنامه، ساعت ٦ شام با شعرخوانى آغاز شده و تا نيمه هاى شب ادامه خواهد يافت. درين محفل، شهنامه و فالنامه سروده ميشود که سرودن موسيقى غزل را نيز همراه خواهد داشت.

در مورد تاريخچۀ شب يلدا درمتون گذشته چیزهای ذکر شده، از آن جمله درزین الاخبارعبدالحی گردیزی وآثار باقی مانده از ابوریحان البیرونی و منجم و ستاره شناس فاضل افغان، حرف هايی وجود دارد.

البیرونی گفته که پادشاه، بعد از شب یلدا دراولین روز ماه جدی با اعضای دربار، اطرافیان و دهاقین مجلس میکرد، باآنها غذا میخورد، به بحث میپرداخت و به این ترتیب آغاز دیگری در طبیعت، جشن گرفته میشد.

جشن یلدا، ریشه های باستانی و فرهنگی دارد که برخاسته از طبیعت است و همین فرهنگ، بازندگی طبیعی مردم باستان پیوند میخورد.

تجلیل از شب یلدا یا برگزاری جشن یلدا، در تاریخ و فرهنگ آریایی ها ریشۀ بسیار کهن دارد و باورها چنین است که چنین امری دراینجا همانا بُعد فرهنگی و باستانی یلدا مطرح است که باعث دگرگونى و تحرک در زندگی انسان ها میشد و آنها را وارد فصل دیگر زندگی میکرد.(پژواک)