صاحب امتیاز: محمد رضا هویدا

مدیر مسوول: محمد هدایت

سر دبیر: حفیظ الله زکی

چهارشنبه ۲۲ میزان ۱۴۰۵

دانلود صفحات امروز روزنامه: 1 2 3 4 5 6 7 8

غلط‌های تایپی هولناک تاریخ نشر

 غلط‌های تایپی هولناک  تاریخ نشر

اشتباه نوشته شدن نام «جي.کي. رولينگ» روي جلد، توزيع 80 هزار نسخه اشتباهي از رمان «جاناتان فرنزن» و انجيلي که به پيروانش مجوز قتل و غارت مي‌دهد، نمونه‌هايي از اشتباه‌هاي فاحش و هولناک تايپي در تاريخ نشر محسوب مي‌شوند.
«گاردين» نوشت: 20 سال پيش وقتي اولين رمان از مجموعه هفت‌جلدي «هري ‌پاتر»  روانه بازار شد، روي جلد، نام «‌جي.کي. رولينگ» ـ نويسنده اين مجموعه پرفروش ـ به اشتباه «‌جي.اي. رولينگ» خورد! اين يکي از نمونه‌هاي اشتباه‌هاي تايپي مشهور است که سابقه‌اي به قدمت چند قرن در دنياي ادبيات دارند.
با اين حال اين نسخه کتاب «‌هري پاتر  و سنگ جادو» در يک حراجي به قيمت 10 هزار پوند به فروش رسيد. نسخه ديگري از اين کتاب که در جلد آن کلمه «فيلسوف» (در فارسي «جادو» ترجمه شده) غلط تايپ شده بود، به قيمت 43 هزار و 750 پوند چوب حراج خورد. اشتباه ويراستاري ممکن است کاري از «رولينگ» را پرفروش کند، اما اين مساله در حالت معمول تنها تمسخر خواننده‌ها را در پي خواهد داشت.
يکي ديگر از قرباني‌هاي خطاي تايپي را مي‌توان در «مدار راس‌السرطان» نوشته «هنري ميلر» ديد. در اولين چاپ اين رمان که سال 1961 منتشر شد آمده است: «قبل از اين‌که او را در حال راه رفتن به سمت پايين نيمکت با هفت‌تيري در دست و سري پايين ببيند، لحظه‌اي خشکش زد.» در اين متن کلمه beach به معناي ساحل، به اشتباه bench به معناي  نيمکت، تايپ شده است. «بيداري فينگان‌ها» شاهکار معماگونه «‌جيمز جويس»، نمونه بعدي اشتباه‌هاي ويراستاري است. البته داستان اين کتاب کمي فرق مي‌کند؛ اين اشتباه تعمدا در کتاب آورده شده! «‌جيمز جويس» اواخر عمرش تقريبا بينايي خود را از دست داده بود، بنابراين او مطالب کتاب «بيداري فينگان‌ها» را شفاهي مي‌گفت و «ساموئل بکت» ـ ‌نمايشنامه‌نويس برجسته ايرلندي ـ که در آن زمان منشي و دستيار «جويس» بود، آن‌ را مي‌نوشت.
اما جريان اين اشتباه اين بود که در حين يکي از جلسات ديکته شدن اين رمان، فردي در مي‌زند و «‌جويس» مي‌گويد: «بيا تو»، «بکت» هم اين جمله را مي‌نويسد. با اين که جمله ‌ «بيا تو» به آن‌چه پيش ‌از آن در کتاب نوشته شده بود ربطي نداشت، «جويس» از اين خطا خوشش آمد و آن را در نسخه پاياني کتابش‌ نگه داشت.
چه اثري داستاني در دست نگارش باشد و چه کتابي مذهبي مثل انجيل، امکان اشتباه هميشه وجود دارد. سال 1631 انجيلي با عنوان «کتاب خوب» منتشر شد که به خاطر منفي نکردن يک فعل، از آن پس با لقب «انجيل شرير» به شهرت رسيد. در اين کتاب وقتي نوبت به 10 فرمان مي‌رسد، به مومنان اجازه دزدي، قتل و زنا داده مي‌شود و علت آن تنها جا افتادن يک «ن» در ابتداي فعل جمله است.
اما رمان «آزادي» نوشته «جاناتان فرنزن» هم يکي ديگر از پرهزينه‌ترين اشتباه‌هاي تايپي لقب گرفته است. سال 2010 که انتشارات «هارپر کالينز» اولين چاپ اين کتاب را با شمارگان 80 هزار نسخه منتشر کرد، مشخص شد نسخه اوليه رمان که دربردارنده صدها غلط گرامري، املايي و حتي اشتباه‌هايي درباره شخصيت‌هاي داستان بوده، ‌زير چاپ رفته است!
اما مسئله وقتي وخيم‌تر شد که ‌ «فرنزن» نويسنده کتاب در جمعي عمومي متوجه اين اشتباه هولناک شد. او در برنامه شبکه «بي‌بي‌سي» شرکت کرده بود و در حال ضبط روخواني از کتابش بود که ناگهان حرفش را ناتمام گذاشت و گفت: «ببخشيد، وحشت‌زده متوجه‌ شده‌ام اشتباه‌هايي که در نسخه صفحه‌بندي‌شده اصلاح شده بود، الان روي جلد لعنتي کتاب است. هر کسي که اين نسخه را در دست دارد، بهتر است براي تعويض آن اقدام کند.»