محمد یحیی حفیظی جوزجانی، شاعری که در بیش‌تر از پنجاه سال گذشته از سرآمدان شعر در زبان اوزبیکی در شمال کشور بود در شفاخانه‌ای در هند درگذشت. آقای حفیظی در هنگام مرگ ۷۹ سال داشت و در نزدیک به دو سال گذشته در دهلی پایتخت هند زندگی می‌کرد. او در یک‌ماه اخیر در اوج همه‌گیری کرونا در هند، به کوید۱۹ مبتلا شد و از دنیا رفت.
پیکر او به کشور منتقل شد اما به دلیل ادامه‌ نبردها در مسیر جوزجان- سرپل بستگان و دوستان این شاعر نتوانستند او را در زادگاهش در سرپل به خاک بسپارند. مراسم خاکسپاری در شهر شبرغان انجام شد.
حفیظی جوزجانی آثار شعری خود را به دو زبان فارسی دری و اوزبیکی خلق کرده و مهمترین‌شان یک مجموعه اوزبیکی او «محبت‌نامه دیوانی» و دیگری «دیوان انجمن‌آرا» به زبان فارسی دری است. مجموعه‌ای از شعرهای او به زبان اوزبیکی با عنوان «نوایی گه ساوغه» یعنی «هدیه‌ای برای نوایی»، نوعی شرح احوال مردم روزگار کنونی افغانستان در پیشگاه علی‌شیر نوایی است که پدر ادبیات اوزبیکی محسوب می‌شود. از او همچنین اشعار زیادی در قالب‌های غزل، مثنوی، رباعی و دوبیتی به زبان‌های پشتو، ترکمنی و لهجه هزارگی منتشر شده است. حفیظی در میان مردم عام به خاطر طنزآلود بودن شماری از اشعارش و نیز به دلیل ترانه‌هایی که برای آوازخوان‌های اوزبیک افغانستان ساخته، شهرت دارد.
شهرت او در میان اهل قلم و به ویژه نویسندگان و شاعران در بخش‌هایی از شمال کشور در کنار اهمیتی که به آثار شعری‌اش داده می‌شود، بخاطر فعالیت‌هایی نیز است که او در زمینه‌های فرهنگی انجام داد. حفیظی معلم مکتب بود و دانش‌آموزان زیادی در شهرهای سرپل و شبرغان در چهل سال گذشته شاگردان او بوده‌اند. عهده‌داری ریاست اطلاعات فرهنگ جوزجان و ریاست شورای فرهنگی علی‌شیر نوایی از سمت‌‌های رسمی او در سال‌های اخیر بوده است. این شاعر آثاری نیز در زمینه اشاعه زبان و ادبیات اوزبیکی پدید آورده است.گردآوری غزل‌های نادره بیگم از شاعران اواخر سده ۱۸ میلادی و مجموعه اشعار جوهری فاریابی نیز از جمله‌ کارهای اویند.
فرار از طالبان و افتادن در دام کرونا
جوزجانی بیشتر سال‌های عمر خود را در ولایت جوزجان گذارند. آن‌گونه که اعضای خانواده‌اش گفته‌اند تقریبا دو سال پیش و در پی افزایش فعالیت‌های طالبان در شمال افغانستان، فرد ناشناسی در یک تماس تلفونی به او هشدار داد اگر دست از فعالیت‌های ضد طالبانی برندارد، کشته خواهد شد. به گزارش بی‌بی‌سی؛ نظر خانواده‌اش، فعالیت‌های حفیظی بیشتر در جهت ترویج فرهنگ بود و ممکن است تلاش‌هایش در زمینه آموزش دختران و زنان و برابری حقوق زن و مرد باعث ناخشنودی شماری شده باشد.حفیظی وقتی جان خود را در معرض خطر دید، به هند رفت و در آنجا اقامت اختیار کرد. اما گسترش همه‌گیری کرونا در ماه‌های اخیر در هند او را نیز در امان نگذاشت و سرانجام به علت ابتلا به بیماری کووید۱۹ در روز ۱۵ سرطان از دنیا رفت.